stadsvernieuwing

Een nieuw uitzicht voor de Hopmarkt!

De plannen voor de aanleg van de Hopmarkt zijn definitief getekend en de bouwvergunning is in december verleend. De herwaardering van de omgeving 'Hopmarkt' bestaat uit vijf grote deelprojecten: 1. Nieuwstraat-Vredeplein, 2. Hopmarkt I & II 3. omgeving Collinetplein-Geraardsbergsestraat 4. Keizersplein 5. Vlaanderenstraat-Gentsestraat. Project 1 is uitgevoerd, twee starten in 2012 en de anderen volgen voor 2015. Parkeerbeleid De vijf projecten kunnen zeker niet los van elkaar gezien worden in functie van het parkeerbeleid. Zo is de Nieuwstraat verkeersvrij gemaakt maar enkel met de uitdrukkelijke voorwaarde dat er op de Hopmarkt een ondergrondse parkeergarage werd gebouwd met een minimumcapaciteit van 300 parkeerplaatsen. Het zoekverkeer zal nog meer gereduceerd worden door de plaatsing van een dynamisch parkeerverwijssysteem eind 2012. Op de Hopmarkt komt er niet alleen een ondergrondse parkeergarage, ook het plein krijgt een volledig nieuw uitzicht. Het plein wordt opgesplitst in twee delen. Langs de smalle kant ter hoogte van De Post komt er een bomenplein. Het zuidelijke, breder gedeelte is opgevat als een evenementenplein. Een paar paviljoenen op het plein met plaats voor een stadscafé, een stadswinkel en een parkeershop scheiden de twee delen van elkaar.

Bekende architecten tekenen voor de Hopmarkt Het Hopmarktproject is een belangrijk dossier voor het Aalsters stadscentrum. Daarom koos de stad niet voor een inspraakprocedure maar voor een begeleiding door specialisten. In deze ‘open oproep’-procedure gebeurt de begeleiding bij de keuze van een passend bureau voor de opmaak van een masterplan, door de Vlaamse bouwmeester. Op deze manier zijn er toonaangevende architecten aangeschreven om een toekomstvisie voor de Hopmarkt uit te tekenen. Uiteindelijk schetste het Antwerps architectenbureau HUB een masterplan voor het plein, rekening houdend met een aantal randvoorwaarden die de stad oplegde zoals plaats voor groen en een parkeergarage. Lage paviljoenen  Voor de opmaak van het definitief  masterplan verdeelde HUB de Hopmarkt in twee kleinere pleinen, gescheiden door twee lage paviljoenen. De paviljoenen met publieke functies moeten het vormeloze plein een frisse identiteit geven. In juni 2008 werd het masterplan goedgekeurd door de gemeenteraad. Nadien maakt het bekende architectenbureau Jaspers & Eyers een uitvoeringsontwerp.  Niet langer zoeken naar parkeerplek De ondergrondse parkeergarage op de Hopmarkt zorgt voor een ruim parkeeraanbod op één plek. Door het gebundeld aanbieden van parkeerplaatsen, in combinatie met een parkeergeleidingssysteem, hoeven de mensen niet oeverloos door de straten te rijden op zoek naar een beschikbare plaats en zal de parkeerdruk in de centrumstraten afnemen. De mensen worden immers vlot naar een vrije plek geloodst, waardoor hinderlijk zoekgedrag uit het straatbeeld verdwijnt.

Gezien de omvang van de werken organiseerde de stad twee infomomenten voor buurtbewoners en handelaars van de stad. Voor de organisatie van de informatievergaderingen kon de stad rekenen op de steun van het Vlaams Stedenfonds. Informatievergadering op 7 en 8 juni 2011 De buurtbewoners en handelaars kregen een eerste keer tekst en uitleg op dinsdag 7 en woensdag 8 juni 2011. Architecten, bouwheer en deskundigen van de stad gaven een woordje uitleg bij de plannen voor de ondergrondse parkeergarage en het evenementenplein voor de Hopmarkt. Na de uitleg was er tijd voor vragen en antwoorden.

Infomarkt op 19 januari 2012 Na de goedkeuring van de bouwvergunning zijn de voorbereidende werken gestart op 9 januari. Om buurtbewoners en handelaars de kans te geven om al hun praktische vragen te stellen, organiseerde de stad een infomarkt. Op deze infomarkt konden de bewoners en handelaars bij elke betrokken instantie terecht met al hun vragen. Downloads De volledige bundel, waarin ook de functies binnen het ‘landschap’ staan omschreven, kan worden gedownload via onderstaande link. Let wel: in deel 3 tot 5 wordt ingegaan op de 3 voorstellen (concepten) en de variantenstudie omtrent de toegang van de parkeergarage, het concept ‘landschap’ wordt volledig uitgewerkt vanaf deel 6. masterplan Hopmarkt (35 Mb) In het masterplan werden de ruimtelijke krijtlijnen van het project uitgezet en de paviljoenen reeds gedetailleerd in een schetsontwerp. Studiebureau HUB gaf het nieuwe masterplan en in het bijzonder de paviljoenen verder vorm in een architecturale voorstudie. Het masterplan werd hierin verder verfijnd en waar nodig bijgestuurd. De architecturale voorstudie kan je hieronder downloaden. architecturale voorstudie Hopmarkt (23 Mb)

Na de twee vergaderingen met de buurtbewoners, heeft de stad het definitief ontwerpplan voor het Kanunnik Colinetplein klaar. Dit zijn alvast de eerste 3D-beelden van hoe het er uit zal zien.

Om tot het definitief ontwerp te komen, zijn er dus twee buurtvergaderingen geweest. Op 28 februari was er een eerste inspraakvergadering waarbij de aanwezige buurtbewoners konden kiezen welke sfeer hun nieuw plein moet uitademen. Ze hadden de keuze tussen:

• stadstuin;
• evenementenplein;
• of stedelijk plein.

De laatste sfeer, die vergelijkbaar is met het heraangelegde Vredeplein genoot duidelijk de voorkeur. De sectie Planning van de dienst Ruimtelijke Ordening ging daarop aan de slag en maakte een voorontwerp met alleenstaande bomen, lange zitbanken en speelse waterspuiters als blikvangers centraal op het plein. De parkeerplaatsen verschuiven naar de rand van het plein. Op 27 april werd dit voorontwerp voorgesteld aan de buurt. Iedereen kreeg de kans vragen te stellen en nog opmerkingen te geven.

Nu tekende de stad het definitief ontwerpplan uit. Vermoedelijk zullen de effectieve werken starten in het voorjaar van 2012. Kort daarvoor krijgen de buurtbewoners nog eens uitvoerige praktische info op een werfvergadering.

Het Vredeplein was louter een verzameling van straten en parkeerplaatsen. De vele cafés hadden geen ruimte om een terras op te stellen. Nochtans heeft het plein heel wat potentieel om uit te groeien tot een bruisende ontspanningsplek. Daarom heeft de stad de kant langs de horecazaken verkeersvrij gemaakt. Enkel bewoners en handelszaken kunnen er nog laden en lossen. Zo is er een ruime strook vrij voor terrassen die pal op het zuiden gericht zijn. Zalig om in het zonnetje te genieten van een drankje… Wie liever wat schaduw opzoekt kan terecht onder de grote bomen waar een lang kronkelend zitmeubel staat. Ook aan het monument zijn er verschillende zitbanken.

Lijnenspel van radiogolven
De stad heeft het Vredeplein opgewaardeerd en er een echt volwaardig plein van gemaakt. In het ontwerp wordt dit benadrukt door een lijnenspel van uitdeinende cirkels rond het monument, net als radiogolven. Ze trekken het plein open naar de omliggende straten. Door de cirkels, in roestbruine natuursteen, merk je als automobilist meteen op dat je op een plein terechtkomt en je past je snelheid aan. Op het Vredeplein is enkel nog éénrichtingsverkeer mogelijk vanaf het Keizersplein richting Vrijheidsstraat. Naast de rijweg is in een parkeerstrook voorzien met een zeventiental plaatsen.

Autovrije Nieuwstraat
De stad heeft niet alleen het Vredeplein heraangelegd, ook de Nieuwstraat kreeg een grondige facelift. Aalst wil haar troef als winkelstad nog meer uitspelen en kiest voor een autovrije Nieuwstraat waar je naar hartenlust kan shoppen en flaneren. Er is een centrale bomenrij met zitbanken en fietsenrekken. Het Vredeplein en de Nieuwstraat vloeien mooi in elkaar over, want alles is aangelegd op éénzelfde niveau en met éénzelfde materiaal, namelijk mozaïekkasseien. Een waterpartij versterkt deze link nog. In de Nieuwstraat is er ook in vlakken voorzien in blauwe hardsteen.

Drijvende kracht achter de kunstprojecten in onze stationsomgeving is architect Christian Kieckens, de ontwerper van het Masterplan Aalst Stationsomgeving.

Baukje Trenning ontwierp de bijzondere tegels die binnenkort ons vernieuwd Statieplein zullen sieren. Het patroon van de tegels wordt gevormd door lettervormen die afgeleid zijn van een lettertype, gebruikt in de tijd van Dirk Martens (15e en 16e eeuw). De lettervormen ontstaan door haaks op elkaar staande arceringen en dat is dan weer een verwijzing naar de textielindustrie van de stad. De tegels worden willekeurig aangelegd tussen de roestvrij stalen banden met de inscriptie AALSTAALST, een ontwerp van Christian Kieckens. De firma BNO uit Gijzegem ontwierp de tegels in Chinese hardsteen.

De Nederlandse Baukje Trenning licht haar ontwerp toe


Detail van de speciaal gevormde tegel

Kapellekensbaan in Dr. André Sierensstraat
Tegen de spoorwegberm naast het busstation in de Dr. André Sierensstraat, heeft de Zwitserse kunstenares Maya Roos een 28 meter lang permanent kunstwerk gerealiseerd. Roos was laureate van de wedstrijd kunstinterventies in de Aalsterse stationsomgeving. Met haar deelname aan die wedstrijd leerde ze niet alleen onze stad, maar ook het werk van Louis Paul Boon kennen. Roos geraakte gefascineerd door de schrijvers kleurrijke woordkeuze. Haar kunstwerk ‘Portret door een Speed Disk: Over Louis Paul Boon’ refereert naar zijn boek ‘De Kapellekensbaan’ (1953), dat exact 60 jaar geleden werd gepubliceerd.

De Zwitserse Maya Roos voor haar kunstwerk

Booncatalogus in computercode
Ze maakte het werk in een digitale code via het computerprogramma ‘Speed Disk’ van Dr. Norton. Het computerprogramma toont de fragmentatie van een harde schijf met gekleurde lijnen. In dit geval heeft de computer alle informatie over Louis Paul Boon geregistreerd en gerangschikt. Roos heeft deze lijnen daarna opnieuw geordend en zo een nieuw beeld gerealiseerd. Achter de gekleurde lijnen is het hele werk van Louis Paul Boon terug te vinden: zijn collectie erotische foto’s, schetsen, foto’s van Aalst…

Inmiddels schieten de werken aan het Statieplein en het fietsgebouw in de Majoor Claserstraat goed op. Tegen dit najaar zijn ze volledig afgewerkt.

Via een internationale architectuurwedstrijd werd BUUR | Bureau voor Urbanisme uit Leuven
geselecteerd voor de opmaak van dit plan. Het gebied is ongeveer 112,5 hectare groot en ligt tussen de Moorselbaan, Langestraat, Bergekouter, Beukendreef, Brusselsesteenweg en de Dender. Dit stadsdeel is een belangrijke toegangspoort van Aalst en heeft nog enorme ontwikkelingsmogelijkheden. Het is dan ook de bedoeling om dit gebied de komende jaren op te waarderen en de nodige uitstraling en aantrekkingskracht te geven.

1. ‘Centrum voor rechteroever aan de Moorselbaan’
Het masterplan wil de woonwijk op rechteroever versterken met de Moorselbaan als centrale as. De omgeving van het Hoveniersplein heeft een aparte identiteit. Met de carnavalswerkhallen vlakbij is het kloppend hart van Carnaval er gelegen, er zijn ook multiculturele winkeltjes en speciaalzaken. Deze eigenheid wordt in het plan versterkt. Bedoeling is meer leven op het plein te brengen door creatieve functies aan te trekken zoals een kunstenaarsatelier of een kunstacademie. Het plan voorziet in luifels op het Hoveniersplein voor buurtmarkten, wijkfeesten, optredens… Er wordt ook voorgesteld om de carnavalshallen uit te breiden en er een bezoekerscentrum of carnavalsmuseum te maken.

2. ‘Ondernemerszone tussen Albrechtlaan en spoor’
De kmo-zone tussen de Albrechtlaan en het spoor is het eerste wat je ziet als je Aalst binnenrijdt via de Brusselsesteenweg. Ook wie met de trein tussen Aalst en Brussel spoort heeft een zicht op deze zone.
Dit gebied moet dus een mooie aanblik bieden bij het binnenkomen van de stad. Het masterplan stelt voor de ruimte maximaal te gebruiken voor kmo’s, grootschalige kleinhandel en toonzaaldistributie. De architectuur moet hoogstaand zijn en een aantrekkelijke werkomgeving aanbieden. Een nieuwe rijweg in lusvorm dwars door het gebied vormt de toegang voor deze nieuwe bedrijven. Om parkeren efficiënter te organiseren voorziet het plan in één gemeenschappelijke aaneengeschakelde parking voor de baanwinkels aan de Abrechtlaan, met slechts één inrit en één uitrit.

3. ‘Zorgwoonwijk Mijlbeek’
In de wijk Mijlbeek vind je het Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis, het rust- en verzorgingstehuis van het OCMW, het bloedtransfusiecentrum, het zwembad en de basketzaal Forum. Allemaal voorzieningen in de woon- en zorgsector die een heuse zorgcluster vormen. Het masterplan wil deze wijk verder uitbouwen tot een zorgwoonwijk. Aan de Florahallen is er ruimte voor activiteiten die passen binnen dit concept. Enkele mogelijkheden: serviceflats, een revalidatiecentrum, een zorghotel waar patiënten na een ziekenhuisopname kunnen verblijven voor verdere verzorging en begeleiding... Deze zorgfuncties kunnen aangevuld worden met kleinschalige centrumfuncties en wijkondersteunende functies zoals een fitness en een kleine supermarkt voor de omwonenden.

Het masterplan voorziet in een publieke doorgang tussen het OLV-ziekenhuis en het zwembadpark. Rechtover de ingang van het ziekenhuis aan de Moorselbaan zijn er uitbreidingsmogelijkheden voor het ziekenhuis. Hier kunnen bijvoorbeeld studio’s en appartementen komen voor buitenlandse studenten van het OLV of een wachtpost voor huisartsen, de seinkamer van de ambulances of een onderzoekcentrum voor hart- en vaatziekten.

4. ‘Evenementenpark’
Een groot deel van het spoorwegterrein naast de Dender wordt vandaag gebruikt als goederenstation door Syral, gehuisvest op het Chipka-eiland. Moest Syral ooit wegtrekken dan voorziet het masterplan Stationsomgeving dat het Chipka-eiland voorbehouden wordt voor wonen. Op dat ogenblik kan het spoorwegterrein een invulling krijgen als park, voor de directe woonomgeving van Aalst centrum en rechteroever, maar ook voor een wijdere omgeving.

5. ‘Molenbeekvallei’
Het masterplan wil de Molenbeekvallei beschermen, haar ecologische waarde verhogen en het landschap toegankelijker maken. Daarom komt langs de Molenbeek een wandel- en fietspad. Waar de Molenbeek langs de Flora passeert is er ruimte om een buurtparkje met extra groen en wat kleine sportterreintjes aan te leggen. Het wandel- en fietspad geeft de woonwijk rond de Bergemeersen en de school Don Bosco een rechtstreekse, veilige doorgang naar dit parkje.

6. ‘Parkenroute’
Het verbinden van de Brusselsesteenweg met het stadspark en met het fietspad langs de Dender staat voorop. Daarvoor zijn twee nieuwe verbindingen in het grasland achter de Colruyt nodig. Een pad net achter het gebouw van de Colruyt kan aantakken op het jaagpad naast de Dender. De tweede verbinding is voorzien langsheen de zuidelijke perceelsgrens van dat waardevolle grasland, langsheen de parken van de kastelen De Rozerie en Overhamme. Dit pad kan de verbinding maken met de nieuw ontworpen stuwsluis aan de Dender.


Volgende stap
Het goedgekeurde masterplan Omgeving Albrechtlaan is de basis voor verdere nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Voor bepaalde deelgebieden zullen ruimtelijke uitvoeringsplannen (RUP’s) moeten opgemaakt worden. Die bevatten concrete stedenbouwkundige voorschriften over de bestemming, inrichting en beheer van gronden. Die RUP’s kunnen de nodige bestemmingswijzigingen doorvoeren en zo de krachtlijnen van het masterplan verankeren. Het masterplan is immers juridisch niet afdwingbaar, RUP’s zijn dat wel.

Eind 2001 beslisten de stad Aalst, de NMBS, De Lijn, de Post en nv Amylum om de handen in elkaar te slaan en samen een project uit te bouwen dat het beeld van Aalst, en in het bijzonder van de stationsomgeving, de volgende jaren zou bepalen.
In de loop van de volgende jaren moet hierbij de dienstverlening van de verschillende partners grondig verbeteren en zullen kansen kunnen gegeven worden aan allerlei privé - initiatieven die het leven in de stad aangenamer maken.

Er werd een internationale wedstrijd uitgeschreven waarbij het bureau Christian Kieckens Architects als laureaat werd aangeduid voor de opmaak van een Masterplan voor de hele omgeving. Aalst moet terug de stad aan de Dender worden. Hiervoor werden 12 deelprojecten ontwikkeld die zowel linker- als rechteroever nieuwe mogelijkheden geven. Over de Dender komt een nieuwe voetgangersbrug. Het Statieplein en de pleinen langsheen de Dender zullen worden heraangelegd. Zowel het trein- als het busstation worden beter afgestemd op de behoeften van de gebruiker.
Twee nieuwe vastgoedprojecten zijn motor voor het plan: de vroegere posterijen aan de Werf worden omgevormd tot een nieuw administratief centrum voor de stad en een nieuw complex aan de Dender zal plaats bieden voor bijvoorbeeld kantoren, evenementenhal of cinema.

Voor uitgebreide informatie en de stand van zaken van het project kan je sedert 2008 terecht op de projectwebsite www.projectaso.be. De integrale versie van het masterplan voor de Aalsterse stationsomgeving kan je ook op die website downloaden.

• Hoe de bestemming nagaan van mijn perceel?