archief

Het Stadsarchief is gelegen aan de Oude Vismarkt nr.1, waar Aalst ontstond aan de arm van de nu gedempte Oude Dender. De opvallend hoge ramen van de nieuwbouw, waarvoor de schietgaten in een middeleeuwse burcht als inspiratiebron dienden, passen goed bij de historische sfeer van het aangrenzende Stedelijke Museum.

De gelijkvloerse verdieping omvat een balie, voorzieningen voor de bezoekers zoals een leeszaal voor een dertigtal consultanten en bureelruimten voor de medewerkers.
De eerste en tweede verdieping zijn de ruimten bestemd voor de bewaring van de archieven en verzamelingen en fungeren ook als bewaarbibliotheek. Hier wordt het oud (voor 1795), modern (1795-1976) en hedendaags (vanaf 1977) gemeentearchief en kerkelijk archief van Groot-Aalst bewaard. Ook het omvangrijke en voor de regio uiterst belangrijke archief van het Land van Aalst (1342-1796) wordt er in optimale klimatologische omstandigheden (constante temperatuur en luchtvochtigheidsgraad) in mobiele rekken bewaard (archievenoverzicht). De archiefdienst beheert momenteel zo een 4 strekkende kilometer archief.

Lieve Arnouts
archivaris-diensthoofd
tel. 053 73 23 12
lieve.arnouts@aalst.be

De bevolkingstellingen van Aalst (1901-1920) en deelgemeenten (1901-1910) zijn voortaan digitaal op de publieksterminals in de leeszaal van het Stadsarchief raadpleegbaar. Vraag meer uitleg aan het leeszaalpersoneel.

Vanaf 27 november 2006 staat de uitgebreide databank  van de verzameling kaarten en plannen van het Stadsarchief online. De gedateerde en ouderwetse cataloog op steekkaart werd vervangen door een digitale databank. Daarenboven werd elke kaart of plan afzonderlijk beschreven en zuurvrij heringepakt. Deze online-databank laat de bezoeker toe van thuis uit voorbereidend werk te verrichten zodat bij een bezoek aan het Stadsarchief meteen de gewenste kaart aangevraagd kan worden.

Zoek je een kaart of plan met betrekking tot de geschiedenis van je stad of regio, surf dan eens naar onze databank. Je vindt er zeker iets dat je kan interesseren. Je kan de gerestaureerde kaarten en plannen ook bekijken via de Beeldbank.

Sinds januari 2010 beschikt de stad over een gloednieuwe erfgoedportaalsite. Een portaalsite is een webpagina die dienst doet als toegangspoort tot een reeks andere websites, die over hetzelfde onderwerp gaan.

Dat gemeenschappelijk onderwerp is het Aalsterse roerend en immaterieel cultureel erfgoed. Je vindt er bijgevolg alles over de vier stedelijke erfgoedinstellingen: ’t Gasthuys – Stedelijk Museum; het Stadsarchief, het D.A.D.D. vzw en de Erfgoedcel. Wie zijn deze instellingen? Wat doen ze? Welke collecties beheren ze? Hoe kun je ze helpen? Je leest het allemaal op de portaalsite.

Made in Aalst
Linksboven kun je niet naast het erfgoedlogo ‘Made in Aalst’ kijken. Het logo heeft een industrieel karakter. ‘Made in’ verwijst op zich ook al naar industrie en productie. Toeval is dit niet! Het logo werd doelbewust gekozen omdat de geschiedenis van Aalst sinds de negentiende eeuw in sterke mate bepaald werd door de industriële revolutie. Aalst werd een echte fabrieksstad.
Maar ‘Made’ is natuurlijk ook een letterwoord voor Museum – Archief – D.A.D.D. vzw – Erfgoedcel. Het is bovendien de bedoeling om op een Moderne, Andere en Diverse manier om te gaan met het Aalsterse Erfgoed. Als je op het logo klikt keer je trouwens telkens terug naar de homepage van de portaalsite.

Deelwebsites
Per stedelijke erfgoedinstelling is er dus een deelsite. Deze deelwebsites hebben min of meer dezelfde structuur. Vaste onderdelen zijn bv ‘contact’, ‘wie zijn we’, ‘wat is er te doen’, ‘activiteiten’, … Naargelang de deelwebsite kan het zich voordoen dat er een aantal extra onderdelen zijn zoals het onderdeel ‘genealogie' op de deelsite van het Stadsarchief. Dankzij deze 'knop' kun je momenteel ongeveeer 50.000 akten van de burgerlijke stand van Aalst en deelgemeenten doorzoeken. Meer zelfs, je kan er vaak ook een scan van de eigenlijke akte bekijken. Op de deelsite van de Erfgoedcel kun je doorklikken naar de eigen erfgoedwebsite die je ook rechtstreeks kan bereiken via www.erfgoedcelaalst.be.

Een aantal onderdelen van de portaalsite worden speciaal onder de aandacht gebracht. Zo bijvoorbeeld voor de ‘Beeldbank’. Als je hier trefwoorden intypt dan gaat de computer opzoek naar alle afbeeldingen die overeenkomen met het ingegeven trefwoord. Via ‘Kranten’ kun je zelfs 70.000 vooral 19de eeuwse krantenpagina’s op trefwoord doorzoeken.

De nieuwe portaalsite is dus meer dan alleen maar een voorstelling van een aantal erfgoedinstellingen op het web. Ze maakt het vooral ook mogelijk om online een aantal collecties te doorzoeken of te onderzoeken.

De Vlaamse overheid sluit met de stad een cultureel erfgoedconvenant af voor de periode van 2009 tot 2014. Dit convenant is een contract tussen de stad en de Vlaamse Regering om het erfgoed beter te kunnen beheren. Na het kwaliteitslabel voor de Week van de smaak 2008 en de erkenning van Aalst Carnaval tot Vlaams immaterieel cultureel erfgoed - en de mogelijke erkenning tot Werelderfgoed in 2009 - is dit voor de stad opnieuw een echte opsteker.

Wil je meer weten over het erfgoedgebeuren in Aalst neem dan zeker een kijkje op de website van de Erfgoedcel Aalst.

De leeszaalcatalogus van het Stadsarchief kan je online raadplegen.  Zoek je een boek met betrekking tot de geschiedenis van je stad of regio of ben je op zoek naar een naslagwerk en wens je te weten of wij dat in huis hebben, surf dan eens naar onze catalogus.  Je vindt er zeker en vast iets dat je zal interesseren. 

Het genealogieproject van het stadsarchief bereikte op 12 juni 2013 een nieuwe mijlpaal. De kaap van meer dan 100.000 ingevoerde akten van de burgerlijke stand van Aalst en deelgemeenten werd gerond! Dit was nooit mogelijk geweest zonder de dagelijkse inzet van de vrijwilligers die dan ook een speciale dank verdienen.

Dankzij dit project kunnen stamboomonderzoekers online tal van gegevens terugvinden over hun voorouders.

De volgende stukken uit het oud archief van de stad Aalst zijn tijdelijk niet raadpleegbaar omdat ze in restauratie zijn: nummers 1133, 1134, 1138, 1147, 1151, 1161 en 1166.