Het stedelijk museum vindt zijn onderkomen in het Oud-Hospitaal, een voormalig ziekenhuis – bescheiden ontstaan in de 13de eeuw - dat in de volksmond ook de naam ,,Gasthuis’’ meekreeg. Voor veel Aalstenaars is ’t gasthuis nog steeds een gangbare aanduiding voor de museumsite.
De straat waar het ziekenhuis in modernere tijden een volgend onderkomen vond, kreeg niet voor niets de naam ,,Gasthuisstraat’’. De idee voor het project en de naam ervoor verwijst naar die oorsprong. In een gasthuis worden gasten ontvangen, gehoord, verder geholpen. Ze worden gastvrij onthaald, er worden hen instrumenten aangereikt om zich comfortabel, op zijn gemak en thuis te voelen.

Een inhoudelijke én vormelijke herinrichting van het museum wordt voorbereid en uitgewerkt, waarbij een ‘stuurgroep’ een belangrijke adviserende rol speelt. Vanuit deze stuurgroep werd er voor gekozen een hedendaagse invulling te geven aan het museum als ‘stadsmuseum’, waarbij het verhaal van stad én regio centraal staat. Het museum maakt door middel van objecten, documenten, getuigenissen, audiovisueel materiaal enz… de diverse aspecten van het maatschappelijke en culturele leven zichtbaar. Hierdoor worden de inwoners geïnformeerd over hun wortels en identiteit, waarbij echter steeds een kritische ingesteldheid en een veelheid aan mogelijke interpretaties voorop staan. Toch worden voldoende ‘bovenregionale’ aspecten belicht, waardoor de inhoud een ruimere, meer universele betekenis krijgt. Bovendien dient het museum voor stad en regio ook te werken als een katalysator op verschillende terreinen (erfgoed, cultuur, toerisme, …): door middel van synergieën en samenwerkingsverbanden ontstaat een nieuwe dynamiek, die het zuiver lokale aspect overstijgt.

Hierbij wordt gefocust op enkele periodes in de rijke geschiedenis van het Land van Aalst die als scharnierpunten kunnen worden beschouwd, en op de personen die hiervoor symbool kunnen staan:
- vroege Middeleeuwen, ontstaan van de zelfstandige stad: Iwein van Aalst
- Renaissance en humanisme: Dirk Martens (boekdrukkunst), Pieter Coecke van Aelst
- 19de eeuw: industrialisering, sociale problematiek: priester Daens, Louis Paul Boon
- rustpunt in het verhaal: Valerius De Saedeleer

Belangrijk hierbij is de inrichting van de eerste zaal van het museum als ‘oriëntatie- en onthaalpunt’, waar aangeduid wordt wat de bezoeker kan verwachten van het museumbezoek, maar waar tevens dieper en ruimer kan ingegaan worden op de verschillende aangeraakte thema’s, waar het hele verhaal van stad & regio in vogelvlucht kan worden gebracht. Een soort foyer-documentatieruimte, met boeken en tijdschriften, ruime info, internettoegang, met plaats en ruimte om in te spelen op actuele thema’s, zowel van lokaal als nationaal/internationaal belang. Dit alles dient sterk drempelverlagend te werken, en een uitbreiding van het doelpubliek tot gevolg te hebben. Ook als ruim infopunt naar erfgoedontsluiting en toeristische recreatie dient deze onthaalruimte een rol te spelen.